Serverless Computing là gì?
Serverless Computing là mô hình điện toán đám mây trong đó nhà cung cấp Cloud tự động quản lý toàn bộ hạ tầng máy chủ, cho phép lập trình viên chỉ cần viết và triển khai code, còn việc cấp phát tài nguyên, mở rộng hay vận hành máy chủ bên dưới đều do nền tảng Cloud xử lý.

Vì sao gọi là "Serverless" dù vẫn có máy chủ?
Tên gọi "Serverless" không có nghĩa là không tồn tại máy chủ vật lý, mà ám chỉ việc lập trình viên và doanh nghiệp không cần nhìn thấy, quản lý hay lo lắng về máy chủ đó, toàn bộ việc vận hành hạ tầng được ẩn đi và giao phó hoàn toàn cho nhà cung cấp Cloud.
FaaS (Function as a Service) - hình thức phổ biến nhất của Serverless
FaaS là hình thức triển khai Serverless phổ biến nhất, trong đó doanh nghiệp chỉ cần viết các hàm (function) xử lý một tác vụ cụ thể, nền tảng Cloud sẽ tự động thực thi hàm đó mỗi khi có sự kiện kích hoạt tương ứng, mà không cần duy trì một máy chủ chạy liên tục.

Cách Serverless hoạt động: Sự kiện kích hoạt (Event-driven)
Serverless hoạt động theo cơ chế hướng sự kiện (event-driven), nghĩa là một đoạn code chỉ được thực thi khi có sự kiện cụ thể xảy ra, ví dụ một yêu cầu API được gửi đến, một file mới được tải lên hệ thống lưu trữ, hoặc một tin nhắn mới xuất hiện trong hàng đợi.
Ưu điểm 1: Không cần quản lý hạ tầng máy chủ
Doanh nghiệp và đội ngũ phát triển hoàn toàn không cần quan tâm đến việc cài đặt hệ điều hành, vá lỗi bảo mật hay giám sát tình trạng máy chủ, giúp tập trung toàn bộ nguồn lực vào việc phát triển tính năng và logic nghiệp vụ.
Ưu điểm 2: Tính phí theo mức sử dụng thực tế (Pay-per-use)
Khác với việc phải trả phí cho một máy chủ chạy liên tục 24/7 dù có được sử dụng hay không, mô hình Serverless chỉ tính phí dựa trên số lần thực thi và thời gian xử lý thực tế của từng hàm, giúp tối ưu chi phí cho các tác vụ có tần suất sử dụng không đều.
Ưu điểm 3: Tự động mở rộng theo tải
Nền tảng Serverless có khả năng tự động mở rộng số lượng thực thi song song khi lượng yêu cầu tăng đột biến, và tự động thu hẹp về mức tối thiểu khi không có yêu cầu nào, mà không đòi hỏi doanh nghiệp phải cấu hình quy tắc mở rộng thủ công.
Nhược điểm 1: Cold Start - độ trễ khi khởi động lần đầu
Khi một hàm không được gọi trong một khoảng thời gian, nền tảng Cloud thường giải phóng tài nguyên đã cấp cho hàm đó, dẫn đến độ trễ nhất định (gọi là Cold Start) ở lần thực thi tiếp theo trong khi hệ thống khởi tạo lại môi trường thực thi.
Nhược điểm 2: Giới hạn thời gian thực thi
Hầu hết các nền tảng Serverless đều giới hạn thời gian tối đa mà một hàm được phép chạy trong một lần thực thi, khiến mô hình này không phù hợp với các tác vụ xử lý kéo dài hoặc các quy trình chạy nền liên tục.
Nhược điểm 3: Khó gỡ lỗi (debug) và giám sát hơn
Do bản chất phân tán và tạm thời của các hàm Serverless, việc gỡ lỗi, theo dõi luồng xử lý xuyên suốt nhiều hàm khác nhau thường phức tạp hơn so với việc gỡ lỗi một ứng dụng nguyên khối chạy trên một máy chủ cố định.
Serverless khác gì so với Container/Kubernetes?
Container hóa yêu cầu doanh nghiệp vẫn phải quản lý vòng đời của container (dù đã được nền tảng như Kubernetes hỗ trợ nhiều), trong khi Serverless ẩn đi hoàn toàn lớp hạ tầng bên dưới; doanh nghiệp có thể tham khảo thêm về FPT Kubernetes Engine để so sánh trực quan hơn giữa hai hướng tiếp cận.
Ứng dụng thực tế của Serverless trong doanh nghiệp
Serverless thường được ứng dụng cho các tác vụ xử lý sự kiện như xử lý ảnh/video khi người dùng tải lên, gửi thông báo, xử lý webhook từ dịch vụ bên thứ ba, hoặc các API có lượng truy cập không ổn định theo thời gian trong ngày.
Khi nào nên dùng Serverless, khi nào nên dùng Cloud Server truyền thống?
Serverless phù hợp với các tác vụ ngắn, không thường xuyên hoặc có tải biến động mạnh; trong khi những ứng dụng cần chạy liên tục, xử lý khối lượng lớn ổn định hoặc yêu cầu kiểm soát sâu về hạ tầng vẫn phù hợp hơn với mô hình Cloud Server truyền thống.
Serverless trong hệ sinh thái Cloud-native
Serverless là một trong những thành phần quan trọng của kiến trúc Cloud-native hiện đại, thường được kết hợp cùng Container, Microservices và API Gateway để xây dựng các hệ thống linh hoạt, dễ mở rộng và tối ưu chi phí vận hành.
Doanh nghiệp nên bắt đầu thử nghiệm Serverless như thế nào?
Doanh nghiệp nên bắt đầu bằng việc thử nghiệm Serverless cho một tác vụ nhỏ, không quan trọng, ví dụ xử lý một tác vụ nền đơn giản, trước khi đánh giá hiệu quả và mở rộng dần sang các thành phần khác trong hệ thống.
Câu hỏi thường gặp
Serverless Computing là gì?
Serverless Computing là mô hình điện toán đám mây trong đó nhà cung cấp Cloud tự động quản lý toàn bộ hạ tầng máy chủ, cho phép lập trình viên chỉ cần viết và triển khai code, còn việc cấp phát tài nguyên, mở rộng hay vận hành máy chủ bên dưới đều do nền tảng Cloud xử lý.
Vì sao gọi là "Serverless" dù vẫn có máy chủ?
Tên gọi "Serverless" không có nghĩa là không tồn tại máy chủ vật lý, mà ám chỉ việc lập trình viên và doanh nghiệp không cần nhìn thấy, quản lý hay lo lắng về máy chủ đó, toàn bộ việc vận hành hạ tầng được ẩn đi và giao phó hoàn toàn cho nhà cung cấp Cloud.
Ưu điểm 3: Tự động mở rộng theo tải là gì?
Nền tảng Serverless có khả năng tự động mở rộng số lượng thực thi song song khi lượng yêu cầu tăng đột biến, và tự động thu hẹp về mức tối thiểu khi không có yêu cầu nào, mà không đòi hỏi doanh nghiệp phải cấu hình quy tắc mở rộng thủ công.
Nhược điểm 1: Cold Start - độ trễ khi khởi động lần đầu là gì?
Khi một hàm không được gọi trong một khoảng thời gian, nền tảng Cloud thường giải phóng tài nguyên đã cấp cho hàm đó, dẫn đến độ trễ nhất định (gọi là Cold Start) ở lần thực thi tiếp theo trong khi hệ thống khởi tạo lại môi trường thực thi.
Khi nào nên dùng Serverless, khi nào nên dùng Cloud Server truyền thống?
Serverless phù hợp với các tác vụ ngắn, không thường xuyên hoặc có tải biến động mạnh; trong khi những ứng dụng cần chạy liên tục, xử lý khối lượng lớn ổn định hoặc yêu cầu kiểm soát sâu về hạ tầng vẫn phù hợp hơn với mô hình Cloud Server truyền thống .
Serverless trong hệ sinh thái Cloud-native mang lại lợi ích gì cho doanh nghiệp?
Serverless là một trong những thành phần quan trọng của kiến trúc Cloud-native hiện đại, thường được kết hợp cùng Container, Microservices và API Gateway để xây dựng các hệ thống linh hoạt, dễ mở rộng và tối ưu chi phí vận hành.
Bài viết liên quan
- Container hóa ứng dụng là gì? Nền tảng cho kiến trúc Cloud hiện đại
- FPT Kubernetes Engine - Triển khai và quản lý ứng dụng container
- FPT Cloud Server - Dịch vụ cho thuê máy chủ ảo
- API Gateway là gì? Vai trò trong kiến trúc Microservices
- Thuật ngữ Cloud Computing từ A-Z cho Doanh nghiệp
Xem thêm các bài viết khác tại Tin tức Public Cloud FPT.
Để được tư vấn giải pháp phù hợp với nhu cầu doanh nghiệp, hãy đăng ký nhận tư vấn miễn phí hoặc khám phá toàn bộ sản phẩm & dịch vụ FPT Cloud.

